Układ Słoneczny w Zagrzebiu

0 Comments

Zagrzeb. Miasto, które dla wielu jest tylko tranzytem w drodze na południe lub weekendowym przystankiem. Ale czy wiecie, że w sercu stolicy Chorwacji ukrywa się cały Układ Słoneczny? I nie jest to wycieczka do planetarium!

Kiedy pierwszy raz, w 2017 natrafiliśmy na „słoneczną kulę” w centrum Zagrzebia, nie do końca byliśmy pewni co ona symbolizuje. Dopiero, podczas ponownej wizyty w 2019 roku rozszyfrowaliśmy zagadkę. Odpowiedzią jest „Prizemljeni Sunčev sustav”, czyli Ugruntowany Układ Słoneczny. Po prześledzeniu tras i lokalizacji możemy potwierdzić – to fakt. To jedna z ciekawszych miejskich łamigłówek, jaką Chorwacja ma do zaoferowania.

Układ Słoneczny w Zagrzebiu

Projekt składa się z dwóch elementów:

  1. Prizemljeno sunce (Ugruntowane Słońce)
  2. Devet pogleda (Dziewięć Widoków)

Słońce stoi w centrum, a planety rozrzucone są po całym mieście. Najciekawsze jest to, że instalacja zachowuje ścisłą skalę zarówno pod względem rozmiarów obiektów, jak i odległości między nimi w stosunku 1:680 000 000.

Samo Słońce jest wystarczająco duże, by je zauważyć, ale odnalezienie wszystkich planet to już prawdziwe wyzwanie, które wymaga wysiłku i mapy. To miejska przygoda, nie turystyczna oczywistość.

Historia projektu

Wszystko zaczęło się od rzeźby „Prizemljeno sunce” autorstwa Ivana Kožaricia. Ta prosta, dwumetrowa sfera, symbolizująca Słońce, trafiła na ulicę Bogovićeva 1B już w 1994 roku (po wielokrotnych relokacjach).

REKLAMA

Jednak Układ Słoneczny stał się kompletny dopiero w 2004 roku, dzięki wizji artysty Davora Preisa. Preis stworzył instalację „Devet pogleda”, umieszczając dziewięć modeli planet wykonanych ze stali nierdzewnej w odpowiednich odległościach od Słońca Kožaricia.

Instalacja powstała po cichu, z minimalnym rozgłosem, stąd jej niska znajomość nawet wśród samych Zagrzebian. Dopiero pasjonaci fizyki i studenci zaczęli „odkrywać” ten system. To dodaje uroku całemu przedsięwzięciu – to, co warte odnalezienia, nie leży na głównej trasie.

Szczegółowa trasa – od centrum po peryferie

Odnalezienie Słońca jest proste: wystarczy skierować się na Bogovićeva ulica 1B, niedaleko placu Bana Jelačicia. Tam czeka „słoneczna” kula.

Układ Słoneczny w Zagrzebiu

Prawdziwa zabawa zaczyna się z planetami. Z uwagi na zachowanie skali, odległości są znaczne, a same planety to małe, metalowe kuleczki, często wtopione w architekturę i beton. Pod każdą znajduje się płytka z informacją o nazwie, średnicy i odległości od Słońca w tej samej skali.

W skład projektu wchodzi jeszcze Pluton, który niegdyś uznawany był za dziewiątą planetę, jednak został on zdegradowany do rangi planety karłowatej w 2006 roku przez Międzynarodową Unię Astronomiczną. Gdyby jednak ktoś z Was zechciał poszukać plutonu: Pluton: Aleja Bologne (tunel) (7,658 km) [lokalizacja na mapie] Ciekawostka: Pluton, który w momencie powstania instalacji był jeszcze pełnoprawną planetą, został skradziona. Pozostała po nim jedynie tabliczka informacyjna. To idealny symboliczny koniec!

REKLAMA

Skala!

To, co cenimy w tym projekcie, to jego edukacyjna siła. Układ Słoneczny w tej skali uświadamia, jak monumentalne są odległości kosmiczne, które na szkolnych tablicach wydają się niewielkie. Odległość Ziemi od Słońca to ledwie kilkaset metrów w centrum miasta, ale już do Neptuna musimy pokonać blisko 6 km. To wzmacnia percepcję skali kosmosu.

To także świetny sposób na poznanie różnych, mniej oczywistych zakątków Zagrzebia – od turystycznego centrum, przez spokojne dzielnice mieszkalne, aż po obrzeża miasta. To pretekst, by zejść z utartego szlaku.

Rekomendacja

„Prizemljeni Sunčev sustav” nie jest atrakcją, którą można zaliczyć w 15 minut. To raczej całodniowy, intrygujący scavenger hunt (gra w poszukiwanie skarbów). Wymaga planowania i realnego zaangażowania.

Pomimo skali i precyzji instalacji, rzeczywista trasa nie jest optymalna pod względem kolejności. Planując swoją „kosmiczną” wycieczkę, nie idź po kolei od Słońca. Lepiej jest najpierw zebrać planety z centrum (Merkury, Wenus, Ziemia, Mars), a następnie skorzystać z transportu publicznego lub samochodu, aby skrócić logistycznie męczące, peryferyjne odcinki do Jowisza, Saturna, Urana i Neptuna. Oszczędność czasu jest znaczna.

Jeśli szukasz w Zagrzebiu czegoś więcej niż Dolac i Katedra, to wyzwanie jest dla Ciebie. To połączenie sztuki, nauki i poznawania miasta.

The post Układ Słoneczny w Zagrzebiu appeared first on Chorwacja oczami Polaków – Blog CroLove.pl.

Categories:

   
   Apartamenty ChorwacjaPitelnost pivaMeiz Clothing